facebook pixel
Aktualności z Ekowiedzy

Przydział bezpłatnych uprawnień do emisji CO2 na lata 2021–2030 cz. 1

Emisja dwutlenku węgla do powietrza

Obowiązujące od 28 lutego 2019 r. rozporządzenie Komisji Europejskiej tzw. FAR określa nowe zasady przydziału bezpłatnych uprawnień do emisji, na 5-letnie okresy w czwartym okresie rozliczeniowym EU ETS obejmującym lata 2021–2030, dla instalacji innych niż do produkcji energii elektrycznej. FAR określa też zasady dotyczące wniosków o przydział tych uprawnień oraz zasady raportowania i monitorowania danych niezbędnych do tego wniosku.

Wnioski o przydział bezpłatnych uprawnień do emisji

Prowadzący instalację dotychczas działającą, która kwalifikuje się do przydziału bezpłatnych uprawnień, może złożyć wniosek o przydział tych uprawnień przed dniem 30 maja 2019 r. w przypadku pierwszego okresu 2021–2025, na który przydzielane są uprawnienia, oraz przed dniem 30 maja 2024 r. w przypadku drugiego okresu 2026–2030.

Do wniosku należy dołączyć następujące informacje:

  • raport dotyczący danych podstawowych (tzw. NIMs) zweryfikowany jako zadowalający przez akredytowanego weryfikatora, zawierający dane historyczne dotyczące instalacji oraz jej podinstalacji z okresu odniesienia, tj. z lat 2014–2018 w przypadku wniosku o uprawnienia na lata 2021–2025,
  • plan metodyki monitorowania (tzw. MMP) stanowiący podstawę raportu dotyczącego danych podstawowych oraz sprawozdania z weryfikacji,
  • sprawozdanie z weryfikacji w odniesieniu do NIMs oraz w odniesieniu do MMP, o ile nie został on jeszcze zatwierdzony przez właściwy organ.

Dla instalacji nowej mogą zostać przydzielone bezpłatnie uprawnienia, gdy rozpocznie ona normalną działalność i jeżeli prowadzący instalację złoży wniosek zawierający istotne informacje oraz raport dotyczący danych o nowej instalacji (dla każdej podinstalacji oddzielnie) za pierwszy rok kalendarzowy po rozpoczęciu normalnej działalności oraz plan metodyki monitorowania i sprawozdanie z weryfikacji.

MMP będzie zatwierdzać (wg projektu ustawy) organ właściwy do wydania zezwolenia na emisje gazów cieplarnianych po uprzednim uzyskaniu opinii KOBiZE.

Wnioski należy składać (wg projektu ustawy) do KOBiZE stosując elektroniczne formularze Excel dotyczące NIMs, MMP i sprawozdań z weryfikacji, które będą zamieszczone na stronie internetowej KOBiZE.

Uwaga. Raport dotyczący danych podstawowych nie jest raportem na temat wielkości emisji, a plan metodyki monitorowania nie jest planem monitorowania wielkości emisji, które wymagane są do wniosku o wydanie zezwolenia na emisję gazów cieplarnianych.

Dane podstawowe wymagane w raporcie NIMs

Ogólne dane o instalacji:

  • określenie instalacji i prowadzącego instalację,
  • informacje o weryfikatorze,
  • informacje o działalności,
  • kwalifikowalność do przydziału bezpłatnych uprawnień,
  • wykaz podinstalacji,
  • wykaz połączeń z innymi instalacjami objętymi EU ETS lub podmiotami nieobjętymi EU ETS na potrzeby przekazywania mierzalnego ciepła, produktów pośrednich, gazów odlotowych lub dwutlenku węgla do wykorzystania w ramach tej instalacji lub do stałego geologicznego składowania.

Szczegółowe roczne dane za każdy rok okresu odniesienia:

  • szczegółowe roczne dane dotyczące zweryfikowanych emisji na poziomie instalacji,
  • roczne emisje w ramach poszczególnych podinstalacji,
  • roczny bilans wprowadzonego, wytworzonego, zużytego i wyprowadzonego ciepła w ramach całej instalacji,
  • roczne ilości energii przypisane do podinstalacji,
  • roczny bilans wprowadzonej, wytworzonej, zużytej i wyprowadzonej energii elektrycznej w ramach całej instalacji,
  • dalsze roczne dane dotyczące podinstalacji,
  • dane dotyczące rocznej działalności podinstalacji objętych wskaźnikiem emisyjności dla produktów.

Dane do aktualizacji wskaźników emisji (nie dotyczy instalacji nowej) – roczne dane dotyczące podinstalacji objętych wskaźnikiem emisyjności:

  • dla produktów,
  • opartym na cieple i podinstalacji sieci ciepłowniczej,
  • opartym na paliwie.

Prowadzący instalację zapewnia kompletność i spójność danych, zapewnia ich poprawne przeliczenie oraz wykorzystuje jak najdokładniejsze dane uwzględniając:

  • techniczną wykonalność,
  • nieracjonalne koszty,
  • proces,
  • wybór źródeł danych do celów: ujęcia ilościowego materiałów i paliw, przepływów energii oraz właściwości materiałów.

Prowadzący instalację może wykorzystać inne źródła danych, jeżeli spełniony zostanie którykolwiek z poniższych warunków:

  • wykorzystanie najdokładniejszych źródeł danych nie jest technicznie wykonalne lub prowadziłoby do nieracjonalnych kosztów,
  • w oparciu o uproszczoną ocenę niepewności, w której wskazuje się główne źródła niepewności i przeprowadza się ocenę ich powiązanych poziomów niepewności, prowadzący instalację wykazuje w sposób przekonujący dla właściwego organu, że powiązany poziom dokładności źródeł danych, które zaproponował prowadzący instalację, jest równoważny lub wyższy niż poziom dokładności najdokładniejszych źródeł danych.

Prowadzący instalację musi prowadzić kompletne i przejrzyste rejestry wszystkich danych pozwalających na osiągnięcie najwyższej możliwej dokładności, a także dokumentów potwierdzających, przez co najmniej 10 lat od dnia złożenia wniosku o przydział bezpłatnych uprawnień. Na wniosek właściwego organu lub weryfikatora dane te  musi udostępnić.

Plan metodyki monitorowania

Plany metodyki monitorowania są zupełnie nowym obowiązkiem. Prowadzący instalację ubiegający się o przydział bezpłatnych uprawnień lub otrzymujący ten przydział musi monitorować dane (wykorzystywane w raporcie danych podstawowych do wniosku o przydział uprawnień oraz w rocznych raportach, tzw. CIMs, wymaganych do dostosowania przydziału uprawnień) w oparciu o MMP zatwierdzony przez właściwy organ.

Plan metodyki monitorowania musi zawierać:

  • ogólne informacje o instalacji,
  • informacje o podinstalacjach,
  • metody monitorowania na poziomie instalacji i podinstalacji.

Prowadzący instalację wybierając metody monitorowania wybiera najpierw te, które dają najbardziej wiarygodne wyniki, minimalizują ryzyko wystąpienia luk w danych i są najmniej narażone na ryzyko nieodłączne, w tym ryzyko zawodności systemów kontroli wewnętrznej. Wybraną metodę należy udokumentować w MMP.

W przypadku, gdy treść MMP zawiera odniesienia do danej procedury – prowadzący instalację ustanawia, dokumentuje, wdraża i utrzymuje taką procedurę niezależnie od MMP.

Prowadzący instalację regularnie sprawdza, czy MMP pokazuje charakter i działalność instalacji oraz czy można go udoskonalić w jakiś sposób uwzględniając zalecenia zawarte w sprawozdaniu z weryfikacji.

Prowadzący instalację musi zmienić MMP gdy:

  • pojawią się nowe emisje lub poziomy działalności w wyniku rozpoczęcia nowego rodzaju działalności lub użycia nowych paliw lub materiałów,
  • użyje nowych przyrządów pomiarowych, metod pobierania próbek lub metod analitycznych,
  • stwierdzone będą nieprawidłowości wcześniej uzyskanych danych,
  • plan przestanie być zgodny z obowiązującymi przepisami prawnymi,
  • konieczne będzie wdrożenie zaleceń weryfikatora.

Prowadzący instalację musi zgłaszać wszelkie zmiany MMP oraz prowadzić ich rejestr, a właściwy organ musi je zatwierdzić. Nieistotne zmiany należy zgłosić do końca roku.

Istotnymi zmianami planu metodyki monitorowania instalacji są:

  • zmiany wynikające ze zmian w instalacji, np. utworzenie nowych podinstalacji, zmiana granic istniejących lub zamknięć podinstalacji,
  • zmiana metodyki monitorowania na inną metodykę określoną w tych sekcjach,
  • zmiana domyślnej wartości lub metody szacowania,
  • zmiany na wniosek właściwego organu w celu zapewnienia zgodności MMP z wymogami FAR.

System kontroli przepływu danych

Prowadzący instalację wskazuje źródła ryzyka wystąpienia błędów w przepływie danych, a także ustanawia, dokumentuje, wdraża i utrzymuje skuteczny system kontroli w celu zapewnienia, aby raporty (NIMs, CIMs) nie zawierały nieprawidłowości oraz były zgodne z MMP i FAR.

Za pomocą wewnętrznych przeglądów i walidacji danych można:

  • sprawdzić kompletność danych,
  • porównać dane określone w poprzednim porównywalnym czasie,
  • porównać dane i wartości uzyskane z różnych systemów,
  • porównać i skontrolować kompletność danych.

Procedura składania wniosków o przydział bezpłatnych uprawnień

Prowadzący instalację składa wniosek do KOBiZE o przydział bezpłatnych uprawnień do emisji, na produkcję inną niż produkcja energii elektrycznej – za okres 2021-2025 oraz formularze:

Sposoby wysłania wniosku:

  1. Drogą elektroniczną poprzez ePUAP. Wniosek można złożyć za pośrednictwem platformy ePUAP na elektroniczną skrzynkę podawczą IOŚ-PIB (/ios-pib/SkrytkaESP).
  2. W postaci elektronicznej, drogą mailową z wykorzystaniem kwalifikowanego podpisu elektronicznego. Wszystkie trzy formularze podpisane kwalifikowanym podpisem elektronicznym można również złożyć przez skrzynkę e-mail ksw@kobize.pl.
  3. Drogą tradycyjną. Wykorzystując drogę tradycyjną, formularze należy przesłać zarówno w postaci papierowej jak i postaci elektronicznej umożliwiającej przetwarzanie zawartych w nich danych (np. pliki .xls/.xlsx na płycie itp.). Wzór pisma przewodniego do wniosku. Szczegóły znajdziesz na stronie KOBiZE.

W tej części artykułu skupiłam się na zasadach dotyczących wniosków oraz raportowania i monitorowania danych, natomiast w drugiej przyjrzę się bliżej zasadom dotyczącym przydziału bezpłatnych uprawnień do emisji CO2. Zachęcam do lektury.

Autor: Aleksandra Banaś

Źródło:

  • Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2019/331 z dnia 19 grudnia 2018 r. w sprawie ustanowienia przejściowych zasad dotyczących zharmonizowanego przydziału bezpłatnych uprawnień do emisji w całej Unii na podstawie art. 10a dyrektywy 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (tzw. FAR – Free Allocation Rules).
  • Dyrektywa 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 2003 r. ustanawiająca system handlu przydziałami emisji gazów cieplarnianych w Unii oraz zmieniająca dyrektywę Rady 96/61/WE.
  • Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2018/2067 z dnia 19 grudnia 2018 r. w sprawie weryfikacji danych oraz akredytacji weryfikatorów na podstawie dyrektywy 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady.
  • Projekt ustawy o zmianie ustawy o systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych oraz niektórych innych ustaw.

Przeczytaj także:

Poprzedni artykułNastępny artykuł